Reactie op de fatwa van het ‘Executief van de Moslims van België’

stack_of_books

 In de Naam van Allah, de Meest Barmhartige, de Meest Genadevolle.

Alle lof zij Allah de Heer der werelden. Vrede en zegeningen zij met de Boodschapper van Allah, zijn familie en metgezellen.

Assalamu ‘alaykum wa rahmatullahi wa barakatuh,

Hierbij wil ik reageren op de fatwa die het Executief van de Moslims van België heeft uitgebracht, die studenten tijdens hun examenperiode in de maand Ramadan toestaat hun vasten te verbreken en de gemiste vastendagen later in te halen.

Ten eerste

Wil ik benadrukken dat het vasten in de heilige maand Ramadan een enorm belangrijke aanbidding is. Allah zegt in de Qur’an:

“O jullie die geloven! Het vasten is jullie voorgeschreven, zoals het ook was voorgeschreven aan degenen vóór jullie, opdat jullie je bewust zijn van Allah.” {Surah al-Baqarah; 183}

En Allah heeft ook gezegd:

“…Eet en drink, totdat voor jullie bij de ochtendschemering de witte draad van de zwarte draad is te onderscheiden! Voltooi dan het vasten tot aan de nacht” {Surah al-Baqarah; 187}

Uit de bovenstaande qur’anverzen wordt duidelijk dat de moslims worden opdragen om te vasten, door te stoppen met [o.a.] eten en drinken vanaf Fadjr [dageraad] tot aan Maghrib [zonsondergang].

Ten tweede

Geeft de Koran duidelijk aan:

“Wie ziek of op reis is, dient [het verzuim] op een gelijk aantal andere dagen [in te halen]” {Surah al Baqarah; 185}

Onder andere uit dit vers, maken geleerden de volgende zaken op:

1- Bij ziekte, of wanneer vasten de oorzaak is van aanhoudende ziekte, de persoon een geldig excuus heeft om het vasten te verbreken of die dag[en] niet te vasten;

2- Wanneer iemand extreem hongerig of dorstig is en dit niet meer vol kan houden [al-mashaqqa al-shadida; zware moeite heeft] of uit vrees dat hij schade toebrengt aan zijn lichaam, het voor hem toegestaan is om zijn vasten te verbreken.
Dit is voornamelijk het geval bij moslims die vasten en zwaar werk verrichten en voor wie het noodzakelijk is om door te blijven werken [geen inkomensverlies kunnen permitteren]. Het vasten dient hier wel een bewezen en duidelijk verband te hebben met het verlies van voorzieningen [het hebben van zware moeite met het vasten tijdens zwaar werk en als gevolg hiervan onmogelijk kunnen werken of niet kunnen vasten].

Degenen die slechts vermoeid raken door het vasten of minder energie hebben, worden dus niet toegestaan om het vasten te verbreken.

Ten derde

De fatwa die het ‘Executief van de Moslims van België’ heeft uitgebracht, suggereert dat het vasten zodanig een invloed kan hebben op studenten, dat het een oorzaak kan zijn voor het niet slagen voor de examens. Er wordt hier dus een verkeerd beeld geschetst, omdat er geen duidelijk en bewezen verband bestaat tussen het vasten en het zakken voor tentamens door studenten [en concentratieproblemen].
Integendeel ; we zien juist duidelijke voorbeelden in de afgelopen decennia en in onze omgeving, van talloze studenten die vastend de examenperiode hebben doorgebracht en zijn geslaagd voor hun examens. Ook zijn er talrijke voorbeelden van studenten die buiten de Ramadan om [die dus niet hebben gevast] zakken voor hun examens. Er is dus geen bewezen verband tussen het vasten en het zakken/slagen voor examens.

Indien er sprake zou zijn van een duidelijk verband, zou er worden gesproken over qiyaas [analogie; het afleiden van regels voor situaties die niet in de Qur’an en de Sunnah worden beschreven naar analogie van vergelijkbare situaties die wel beschreven zijn], maar in deze situatie is er sprake van Qiyas Fasid, namelijk een ongeldige/valse analogie.

De verzen die worden aangehaald door Het Executief van de Moslims van België zijn;

“God wil voor u het gemak, en niet de moeilijkheid” {Surah al Baqarah; 185}
“God legt niemand een last op boven zijn vermogen” {Surah al Baqarah; 286}

Echter, de vers “God wil voor u het gemak, en niet de moeilijkheid” is niet toepasbaar in deze situatie; De examenperiode vastend doorbrengen en slagen voor examens is over de jaren heen duidelijk mogelijk gebleken in heel Europa en omgeving. Zelfs in landen waarin de nachten kort zijn, zoals in Denemarken en Zweden. Tevens houdt Yusr [het gemak] niet in dat de regels van de Shari’a die vastgesteld zijn door Allah en duidelijk vermeld staan in de Qur’an, niet in acht genomen hoeven te worden.

In de volgende video van een grote geleerde uit Marokko, Shaykh Mohammed el-‘Amraoui [oprichter van het Imam Malik Instituut, die tevens meer dan 15 jaar in Europa heeft gewoond], wordt een duidelijke uiteenzetting gegeven omtrent dit onderwerp in het Arabisch:
[youtube link=”https://www.youtube.com/watch?v=z2q2yc-iXs0&feature=youtu.be” width=”550″ height=”315″]
Tot slot wens ik alle studenten een succesvolle examenperiode toe. Ik adviseer de moslims om standvastig te blijven; hun vasten voort te zetten en hun best te doen voor hun werk, studie en andere zaken. Allah zal degenen die standvastig blijven en vertrouwen hebben in Hem, bijstaan.

En Allah de Verhevene weet het beste.

Mufti Galal Ali al-Jihani

jalal1Shaykh Galal al-Jihani is een invloedrijke geleerde,
wonende in Nederland, waar hij de functie vervult
als hoofddocent Islamitische Wetenschappen aan
de  Islamitische Universiteit Rotterdam. Naast zijn
specialisme in ‘ilm al-Kalam, Hadith en ‘Aqida, is de shaykh
ook een mufti in de Maliki wetschool.

 

Extra

De Belgische Universiteit KU Leuven heeft in 2014 een onderzoek verricht, waarin aangetoond is dat er juist sprake is van een positief effect op o.a de concentratievermogen tijdens de Ramadan.